Actueel

Den Onthaestingh op paardenkracht

Ter gelegenheid van de start van het vaarseizoen organiseerde de Stichting Het Varend IJsselschip eind april onder grote publieke belangstelling een trekvaart met den Onthaestingh op de Hollandse IJssel. Twee stoere ‘belsen’ trokken het monumentale vrachtschip over het jaagpad langs de rivier van Oudewater naar Hekendorp. De bedoeling is om in de nabije toekomst vaker op paardenkracht op pad te gaan.

Historie

Jagen was eeuwenlang een vertrouwd beeld langs de vaarten in de Lage Landen. Bij windstilte of gebrek aan ruimte om in zeil te gaan werden de schepen met paarden- of menskracht voortgetrokken. Het paard werd bereden door de jager. Het paard was met een lijn verbonden aan de trekmast van het schip. Terwijl de schipper aan het roer stond, leidde de jager het paard over het smalle jaagpad. Langs de Oude Rijn, de Hollandse IJssel en tal van andere vaarten zijn delen van de jaagpaden bewaard gebleven.

Toen in de tweede helft van de 19e eeuw het wegennet beter werd, kreeg de trekschuit grote concurrentie van de diligence. De komst van het spoor betekende de doodsteek voor de trekschuit. In 1835 deden trekschuitschippers een dringend beroep op koning Willem I om de aanleg van een spoorlijn tussen Amsterdam en Haarlem te verbieden. Vier jaar reed de eerste trein met een snelheid van veertig kilometer uur langs de Haarlemmertrekvaart. Rond 1880 was het definitief gedaan met de trekschuit, maar de beurtvaartdiensten bleven tot ver in de 20ste eeuw bestaan.